İşten ayrılan ne zaman Genel sağlık sigortası (GSS) kapsamına girer?

Sosyal Güvenlik kategorisine 4 Şubat, 2014 tarihinde eklendi, 180 defa okundu

İşyerinden ayrılanlar genel sağlık sigortası (GSS) kapsamına girer mi? İşten ayrıldıktan ne kadar süre sonra GSS kapsamında gelir tespiti yapılıp primler ödenmeli?

Sosyal Güvenlik Uzmanı Taner Özdemir, okurlarından gelen soruları köşesine taşıyarak yanıt verdi:

Soru:

Merhaba Taner Bey, işe girdiğim firma sigortamı yapmadı. 2 ay beklemem gerektiğini ve deneme süresi sonrasında sigortamı başlatacağını belirtti. Kanunen de bu şekilde midir? Bilgi alabilir miyim?

Cevap:

4857 Sayılı İş Kanunu’nda deneme süresi içerisinde sigortanın yapılmayacağına ilişkin hüküm yoktur. İşverenin kanunen işe başladığınız gün itibari ile sigortanızı başlatması gerekmektedir.

Soru:

Taner Bey, İşveren beni işten çıkardığı için kıdem ve ihbar tazminatımı ödeyecek. Brüt ücretim 4000 TL olmasına rağmen işveren kıdem tazminatı tavanından ödeyeceğini belirtti. Böyle bir uygulama doğru mudur? Teşekkürler.

Cevap:

Kıdem tazminatında tavan uygulaması devam etmektedir. 2014 yılı için kıdem tazminatı tavanı: 3.438,22 TL’dir. İşveren bu rakamı dikkate alarak çalıştığınız süreye göre kıdem tazminatınızı ödeyecektir. İhbar tazminatında ise tavan uygulaması yoktur. İhbar ücretinizi 4000 brüt üzerinden çalıştığınız süreye denk gelen ihbar süresi kadar alabilirsiniz.

Soru:

İşyerinden ayrıldım. Genel sağlık sigortası (GSS) kapsamına girer miyim?

Cevap:

İşyerinden ayrıldıktan sonra genel sağlık sigortası kapsamına hemen girmezsiniz. İşten ayrılmadan önceki bir yıllık sürede 30 gün sigortanız varsa 10 gün sonra GSS kapsamına girersiniz. İşten ayrılmadan önceki bir yıllık sürede 90 günlük sigortanız var ise de 90+10: yani 100 gün sonra GSS başvurusu yaparak genel sağlık sigortası kapsamında gelir tespiti yapıp primlerinizi aylık ödeyebilirsiniz.

Soru:

Sigorta teftişi sonucunda sigortasız işçi tespit edildi. yüzde 5 indirimimizi kullanmaya devam edebilir miyim?

Cevap:

Sigortasız işçi çalıştırdığınız kurum tarafından tespit edilmişse yüzde 5 prim teşviğinden 1 yıl süre ile faydalanamazsınız. Sistem buna müsaade etse bile uygulamayınız. Daha sonra kanun maddesine iptal ek vermek zorunda kalabilirsiniz.

Devamını Oku

Malullük aylığı bağlanmasının şartları

Sosyal Güvenlik kategorisine 4 Şubat, 2014 tarihinde eklendi, 216 defa okundu

SORU: Merhaba, ben 15 Ekim 1998 sigorta girişliyim. 3 bin 600 prim ve 15 yıl sigorta süresini doldurdum. SGK‘dan kıdem tazminatı yazımı aldım. İşyerime gerekli başvuruyu yaptım ama işverenim bana makul bir süre çalışamayacağımı söyledi. Böyle bir yasal hakkı var mıdır? Teşekkürler. C. Şahin

CEVAP: 15 yıl 3 bin 600 gün sayısına göre kısmi emeklilik şartlarını yerine getirmişseniz. Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan (SGK) alabileceğiniz kıdem tazminatı yazısı ile işverenden kıdem tazminatınızı talep edebilirsiniz. Tekrardan başka bir işte çalışabilirsiniz. Kanun size bu şekilde bir hak tanımış. Kıdem tazminatını alıp çalışmama ya da belli bir süre çalışmama durumu söz konusu değildir.

SORU: Merhaba, Annem için malulen emeklilik için başvurduğumuz devlet hastanesi yüzde 40 epilepsi, yüzde 30 kardiyolojik, yüzde 20 tansiyon ve yüzde 8 romatizmal hastalık sonucu yaşla birlikte (62) toplam da yüzde 71 oranında rapor verdiler. Biz de bu raporla SGK‘ya başvurduk. Sizce sonuç ne olur,  malulen emeklilik talebimiz kabul edilebilir mi ? Saygılarımla şimdiden teşekkür ederim. A. Tan

CEVAP: Aldığınız rapor malulen emeklilik için rapor şartından bir tanesidir. SGK Sağlık Kurulu veya Yüksek Sağlık Kurullarınca raporlarınız incelenip neticelenecektir.

Kanunun 26′ncı maddesi gereğince, sigortalıya malullük aylığı bağlanabilmesi için sigortalının;

– Kanunun 25′inci maddesine göre malul sayılması,

– En az 10 yıldan beri sigortalı bulunup, toplam olarak bin 800 gün veya başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malul olan sigortalılar için ise sigortalılık süresi aranmaksızın bin 800 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olması,

– Maluliyeti nedeniyle sigortalı olarak çalıştığı işten ayrıldıktan veya işyerini kapattıktan veya devrettikten sonra Kurumdan yazılı istekte bulunması gerekmektedir.

Ancak, 4′üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendine göre sigortalı sayılanların kendi sigortalılığı nedeniyle genel sağlık sigortası primi dahil, prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması zorunludur.

Maluliyet durumunun tespiti için sevk işlemi yapıldığı tarihte sigortalılığını sonlandırması şartı aranmayacaktır. Sigortalılık devam ederken de sigortalı sevk talebinde bulunabilmektedir. Maluliyetine karar verilen sigortalının sigortalılığı aylık bağlanması talebinde bulunduğu tarihte sonlandırılmış olmalıdır.

SORU: Merhaba, 3 çocuk gelir vergisi indirimini nasıl alabiliriz? Kanun yürürlüğe girdi mi? Selamlar. S. Serdar

CEVAP: Asgari geçim indirimi uygulaması halen devam etmektedir. 3 çocuk gelir vergisi maalesef yürürlüğe girmemiştir.

Devamını Oku

Ev hizmetlerinde çalışanların sigortalılığı!!

Sosyal Güvenlik kategorisine 23 Ocak, 2014 tarihinde eklendi, 180 defa okundu

Soru: Tanıdığım birinin evinde çocuk bakıyorum. Çocuk baktığım sürede o evde çalıştığım için sigorta primimi ödemeleri gerekiyor mu? Ne kadar tutardan sigorta primi yatırmalılar? Zerrin KAYA

Cevap: Ev hizmetlerinde temizlikçi, gündelikçi, çocuk bakıcısı gibi görevlerde çalışan kadınların o evin işvereni tarafında sgk dosyası açtırıp bu görevlerde çalışan işçileri sigortalı yapmaları gerekmektedir. İşverenin SGK İşyeri bildirgesini doldurup kurumdan o evin adresi için SGK dosyası açtırması ve akabinde de E-bildirge şifre talep formu ile E-bildirge şifresini teslim alması gerekmektedir. Şifreyi aldıktan sonra da ev hizmetlerinde çalışan işçilerin sigorta girişlerini yapması ve her ayın 23’üne kadarda işçinin bildirgesini onaylaması gerekmektedir.

                Ev hizmetlerinde çalışan işçilerin aldıkları ücret üzerinden de sigorta primlerinin yatması kanunen zorunludur. 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 23’üncü maddesi gereğince, “… Hizmetçilerin ücretleri (Hizmetçiler özel fertler tarafından evlerde, bahçelerde, apartmanlarda ve ticaret mahalli olmayan sair yerlerde orta hizmetçiliği süt ninelik, dadılık, bahçıvanlık, kapıcılık gibi özel hizmetlerde çalıştırılanlardır)…” Gelir Vergisi’nden muaftır. Dolayısı ile işverenden çıkacak rakam daha az olacaktır.

Devamını Oku

Gelir vergisinin asgari ücrete olumsuz etkisi

Sosyal Güvenlik kategorisine 23 Ocak, 2014 tarihinde eklendi, 189 defa okundu

2014 yılı için işçilerin yakından takip ettikleri asgari ücret zammı 2013 yıl sonunda belirlenmişti.

1 Ocak 2014 – 30 Haziran 2014 tarihleri arasındaki brüt asgari ücret : 1.071,00 (net AGİ dahil 846,00)

1 Temmuz 2014 – 31 Aralık 2014 tarihleri arasındaki brüt asgari ücret : 1.134,00 (net AGİ dahil 891,03) olarak belirlendi.

Yıl başında belli olan ücretlerde uygulanan gelir vergisi dilimlerine de göz atarsak;

0-11,000,00 TL’ye kadar                               : %15

11,000,01-27,000,00 TL’ye kadar               : %20

27.000,01-97000,00 TL’ye kadar                : %27

97.000,01- üstü                                                : %35 olarak belirlenmiştir.

Dikkat çekilmesi gereken nokta ise gelir vergisi dilimleri belirlenirken ilk vergi diliminin asgari ücretin 1 yıllık kümülatif vergi matrahı dahilinde ayarlamasının yapılması olmalıydı.

Zaten asgari ücret alan çalışanlar bir de kümülatif gelir vergisi matrahının aralık ayında 11.245,50 tl olması durumunda vergi matrahının %20’lik vergi dilimine girmesi sonucunda aralık ayı maaşlarında 12,27 TL kesinti ile karşılaşacaklardır.

İşçilerin aralık ayında karşılaşacakları kesinti hakkında şimdiden hatırlatma yapmakta fayda olduğunu düşünüyorum.

Devamını Oku

Genel Sağlık Sigortası (GSS) nedir?

Sosyal Güvenlik kategorisine 24 Aralık, 2013 tarihinde eklendi, 222 defa okundu

Genel Sağlık Sigortası kapsamında gelir testi yaptırmadığı için 4 milyona yakın vatandaş için evlerine borç yazısı gelirken, gözler Ocak ayında Meclis’e gelen Torba Yasası’na çevrildi. Peki nedir Genel Sağlık Sigortası?  Genel Sağlık Sigortası sistemi 1 Ocak 2012 tarihi itibariyle başladı. Kısa adı GSS olan sistem herhangi bir sağlık güvencesi olmayan vatandaşların ve ailesinin sağlık hizmetlerinden yararlanabilmesi için düzenlenen yeni bir sistemdir  Bu sistemin amacı ise sağlık sigortası sisteminin dışında kimsenin kalmaması sağlanmaya çalışılmıştır.

Eskiden sadece zorunlu sigortaya tabi insanların ödedikleri hastalık sigortası primleri ile yararlandıkları sağlık hizmetlerinden, artık genel sağlık sigortası primi ile yararlanmaya devam edilecektir. Önceki sistemde sadece zorunlu sigortaya tabi kimselerin sağlık sigortası sisteminden yararlanması sağlanmakta iken yeni sistem ile özel sağlık sigortası sisteminde olduğu gibi, işsiz bir kimse de olsa, zorunlu sigortaya tabi olmadan prim ödemek suretiyle sağlık sigortası kapsamına girmekte ve devlet tarafından güvence altına alınmaktadır.

Herhangi bir sağlık güvencesi olmayan kişiler artık gelir tespiti yaptırarak Genel Sağlık Sigortası primi ödeyerek sağlık hizmetlerinden faydalanma imkanına sahip olacaktır.

Gelelim 01.01.2012 tarihinde başlayan Genel Sağlık Sigortası uygulaması kapsamında Genel Sağlık Sigortalısı olması gerektiği halde işleyişi ve süreci bilmediklerinden resen tescil edilen vatandaşlara…

01.01.2012 tarihinden itibaren herhangi bir sosyal güvencesi ve sigortası bulunmayan kişiler ancak hastanelere gidip muayene olmak istediklerinde bu durumun farkına varabiliyorlar. Kurum tarafından yapılan sorgulamada kişinin geçmişteki GSS borcundan dolayı sistem uyarı verip muayene için provizyon vermiyor. Ancak bu şekilde kişilerin bu durumdan bilgileri oluyor.

Sigortam kesintiye uğrarsa GSS yaptırmam gerekir mi?

5510 Sayılı Kanun’a göre işsiz kalan birisi işsiz kaldığı günden itibaren 10 gün daha sigortalı sayılıyor ve ayrıca işsiz kaldığı günden geriye doğru bir yıl içinde 90 günlük çalışması varsa bir 90 gün daha sağlıktan yararlanma hakkı var. Bu süreden sonra gelir tespiti yaptırması gerekecektir.

GSS başvurusunu hangi hallerde yapmak gerekiyor?

01.01.2012 tarihinden itibaren sigortalılığı ve herhangi bir sosyal güvencesi olmayan kişilerin İl/İlçe Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarına bizzat başvuru yaparak gelir tespiti yaptırması gerekmektedir. Gelir tespiti yaptırmayan kişilerin ise gelirleri asgari ücretin iki katı olarak kabul edilerek Genel Sağlık Sigortası Primi resen buna göre tahsil edilecektir.

Ne kadar ödeme yapacağım?

Genel Sağlık sigortası yürürlükteki asgari ücrete göre hesaplandığı için 01.07.2013-31.12.2013 tarihleri arasındaki asgari ücret üzerinden hesaplama yaparsak;

-Aylık geliri 340,50(asgari ücretin 1/3) TL’den az olanlar : Primleri devlet tarafından karşılanacak.

-Aylık geliri 340,50-1021,50 TL’ye kadar olanlar : 40,86 TL

-Aylık geliri 1.021,50-2.043 TL’ye kadar olanlar : 122,58 TL

-Aylık geliri 2.043,00 TL’den fazla olanlar : 245,16 TL

Gelir testi yaptırması gerektiği halde yaptırmayanlar 01.07.2013-31.12.2013 tarihleri arası kurum tarafından resen tescil edilerek aylık 245,16 TL Genel Sağlık Sigortası Primi ödeyeceklerdir.

Devamını Oku