İşçinin işe iade davası açabilmesi için gerekli şartlar

Sosyal Güvenlik kategorisine 22 Nisan, 2014 tarihinde eklendi, 481 defa okundu

Soru

Bir işyerinde 11 ay kesintisiz çalıştım, kıdem tazminatımı ödememek için sudan sebeple işten çıkarıldım. İşssizlik maaşı almaya hak kazandım mı? İşe iade davası açabilir miyim? E.YILDIRIM

Cevap

4857 Sayılı İş Kanunu’nun 20. maddesi, işveren tarafından tek taraflı ve haksız nedenlerle veya nedensiz olarak işçinin iş sözleşmesinin feshedilmesi durumunda işçinin işe iade davası açabileceğini düzenlemektedir. İşçi işverence fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren 1 ay içerisinde iş mahkemesinde işe iade davası açabilir.

İŞÇİNİN İŞ GÜVENCESİ KAPSAMINDA İŞE İADE DAVASI AÇABİLMESİ İÇİN GEREKLİ ŞARTLAR NELERDİR?

1-) İşçi ve işveren arasındaki iş sözleşmesi 4857 Sayılı İş Kanunu’na veya Basın İş Kanunu’na tabi olmalıdır.

2-) 4857 Sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesine göre işe iade davasını yalnızca belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalışan işçiler açabilmektedir. Diğer bir ifadeyle belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışan işçiler iş güvencesi hükümlerinden faydalanamayacaktır. Belirli süreli iş sözleşmesinin mahiyeti icabı haklı bir nedene dayanmaksızın zincirleme olarak yapıldığı durumlarda iş sözleşmesinin belirsiz süreli iş sözleşmesi olarak kabul edilmesi gerektiğinden mütevellit işe iade davası açılması kanaatimizce mümkündür.

3-) İşçinin işe iade davası açabilmesi için iş sözleşmesinin işveren tarafından feshedilmesi gerekmektedir. 4857 Sayılı İş Kanunu’nun 19. maddesine göre, işveren fesih bildirimini yazılı olarak yapmak ve fesih sebebini açık ve kesin bir şekilde belirtmek zorundadır.

4-) İş yerinde en az 6 aylık kıdemi bulunan işçi işe iade davası açabilmektedir. 6 aylık kıdemini doldurmamış olan işçilerin iş sözleşmeleri herhangi bir neden gösterilmeksizin işveren tarafından feshedilebilmektedir. İşçinin kıdem süresi hesaplanırken 4857 Sayılı İş Kanunu’nun 66. maddesinde yer alan süreler dikkate alınır. İşçinin 6 aylık kıdeminin dolup dolmadığı hususunda işçi işverene ait başka bir iş yerinde çalışmış ise süreler birleştirilerek hesaplanır.

5-) İşçinin işe iade davası ile iş güvencesinden yararlanabilmesi için iş yerinde çalışan işçi sayısının en az 30 ve üstü olması gerekmektedir. İşverenin aynı iş kolunda birden fazla iş yerinin bulunması durumunda çalışan işçi sayısının tespitinde bu işyerlerindeki yerlerdeki toplam işçi sayısı baz alınacaktır. İşyerinde çalışan işçilerin iş sözleşmelerinin belirli ya da belirsiz süreli olması veya işçilerin tam süreli ya da kısmı süreli iş sözleşmesi ile çalışması işçi sayısının hesaplanmasında herhangi bir önem arz etmemektedir. Dikkat edilmesi gereken husus çalışan işçilerin iş sözleşmelerinin varlığı yahut işçilerin iş yerinde çalışmakta olduğunun ispatlanabilir olmasıdır.

6-) İşletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekili ve yardımcıları ile işyerinin bütününü sevk ve idare eden ve işçiyi işe alma ve işten çıkarma yetkisi bulunan işveren vekilleri iş güvencesi kapsamında olan işe iade davasından yararlanamayacaklardır.

Soru

Sitenizdeki yazıları dikkatle takip ediyorum, topluma çok faydalı yazılarınız için öncelikle teşekkür ediyorum. Emekliliğim konusunda desteğinize ihtiyacım var, en kısa yoldan nasıl emekli olabilirim bana yardımcı olursanız çok sevinirim.

Doğum tarihim 24/11/1970 (kadın) İlk SSK’lı olduğum tarih 01/10/1991 SSK’lı çalışan olarak gün toplamım 2836 gün isteğe bağlı prim ödeme gün toplamım 720 gün. Toplam prim ödeme gün sayım 3556 gün en son işten çıkış tarihim 20/02/2012. İki oğlum var, ikinci çocuğumda şartlarım doğum borçlanmasına uygun mu acaba? Oğlum 08/08/2004 doğumlu. Çalıştığım işyerinden 15/06/2004 te ayrılmıştım doğum iznine. 2004/11.ayda işyerime dönmüştüm, 23 gün kasımdan, 30 ün aralık ve 30 gün de ocakta çalışıp oğluma bakmak için işten ayrılmıştım. 31/01/2005 işten ayrılma tarihim. Tekrar SSK’lı olmam 2011 yılı 9. aydadır. Göstereceğiniz yol için şimdiden teşekkür ederim.. N.ERSOY

Cevap

24.11.1970 tarihindeki işe girişinize göre emeklilik için 20 yıl 48 yaş ve 5525 gün sayısına tabisiniz. Çocuklarınız 1991 tarihinde sonra doğmuş ise 1440 gün prim borçlanması hakkınız bulunuyor. 3556+1440:4996 doğum borçlanması yaptıktan sonraki toplam gününüz olur. 5525-4996:529 gün prim öderseniz prim gününüz dolmuş olur. Yaş olarak da 48 yaşına geldiğiniz zaman başvuruda bulunabilirsiniz. Yani 1440 gün prim borçlanması ve 529 gün daha prim ödemeniz gerekir.

Soru

1 Nisan itibariyle yeni işe başladım, SGK’dan eski hizmet dökümümü görebiliyorum, Şuan sigortalı olup olmadığım nasıl anlaşılır? Bir ay dolduktan sonra mı bu anlaşılır? Yani bir aylık prim yattıktan sonra mı dökümü görebileceğim? Teşekkürler. Ö.Şimşek

Cevap

01.04.2014 tarihinde işe başlayan birisinin internetten sigortasının yatıp yatmadığını Mayıs ayının 23’üne kadar sistemde göremezse sigortası yatmıyor demektir.

Devamını Oku

İşsizlik ödeneği almanın şartları

Sosyal Güvenlik kategorisine 18 Nisan, 2014 tarihinde eklendi, 443 defa okundu

Soru:

Merhaba; ben 3.5 yıldır Çalıştığım iş yerinden taşınma nedeniyle ayrılmak zorunda kaldım. Kıdem tazmınatımı aldım ancak işsizlik maaşı alamayacağımı söylediler. Maaş alabilme hakkım var mı? Teşekkürler. S. Şen

Cevap:

İşsizlik maaşına hak kazanmada çıkış kodu önemlidir. İşveren tarafından çıkış yapılmış olsa diğer şartlar da uygun olduğu taktirde faydalanabilirdiniz.

Ayrıca işsizlik ödeneği almak için işçinin işten çıkış nedeni aşağıdaki şartlardan biri olması gerekiyor;

04   Belirsiz süreli iş sözleşmesinin işveren tarafından haklı sebep bildirilmeden feshi

05   Belirli süreli iş sözleşmesinin sona ermesi

15   Toplu işçi çıkarma

17   İşyerinin kapanması

18   İşin sona ermesi

23   İşçi tarafından zorunlu nedenle  fesih

24   İşçi tarafından sağlık nedeniyle fesih

28   İşveren tarafından sağlık nedeni ile fesih

31   Borçlar Kanunu, Sendikalar Kanunu, Grev ve Lokavt Kanunu kapsamında kendi istek ve kusuru dışında fesih

32   4046 sayılı Kanunun 21. maddesine göre özelleştirme nedeni ile fesih

33   Gazeteci tarafından sözleşmenin feshi

34   İşyerinin devri, işin veya işyerinin niteliğinin değişmesi nedeniyle fesih”

gibi nedenlerle işten çıkarılan bir işçi İşsizlik maaşından yararlanmak için, işin kaybedildiği tarihten önceki 120 gün prim ödemesi olanlar, son üç yıl içerisinde 600 gün prim ödemesi olanlar, işlerini kaybettikleri tarihten sonraki 30 gün içerisinde İŞKUR şubelerine şahsen, yada internet ortamından İşsizlik Ödeneği başvuru linkini tıklayarak başvurabilirler.

Devamını Oku

Malul sayılma şartları

Sosyal Güvenlik kategorisine 16 Nisan, 2014 tarihinde eklendi, 523 defa okundu

Soru:

1990 sigorta girişliyim. Toplam 5300 gün primim var. 2007 yılında testis kanseri nedeniyle sol testisim alındı, tedavi gördüm. Malulen emekli olabilir miyim? şartları nelerdir? D. Kaçar

Cevap:

Sigortalının veya işverenin talebi üzerine Sosyal Güvenlik Kurumu’nca (SGK) yetkilendirilen hastanelerin sağlık kurullarınca usulüne uygun düzenlenecek sağlık kurulu raporları ve dayanağı tıbbi belgeler SGK bünyesinde kurulan sağlık kurulları tarafından incelenmesi sonucu, 4/1-(a) (SSK) ve 4/1-(b)(Bağ-Kur) sigortalıları için çalışma gücünün veya iş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az yüzde 60&ını kaybettiği tespit edilen sigortalılar malul sayılmaktadırlar.

Hastanelerce düzenlenen sağlık kurulu raporlarındaki oranların malul sayılma açısından pek fazla bir önemi bulunmamaktadır. Sigortalılar arasında yanlış bir kanaat vardır. Hastanenin vermiş olduğu sağlık kurulu raporundaki oran yüzde 60 ve üzerinde olduğu taktirde malulen emekli olunacağı yönündedir.

Esas olan SGK bünyesinde oluşturulan sağlık kurullarınca yapılacak değerlendirme sonucunda verilecek maluliyet oranıdır. İlgili sağlık kurumunca yüzde 80 olarak tespit edilen oran kurum sağlık kurullarınca yüzde 25-30 olarak değerlendirilebiliyor ve malulen emeklilik talepleri uygun görülmeyerek ret edilebiliyor. Hastaneler düzenlemiş oldukları raporlarda maluliyet oranı belirtmemeleri uygulama açısından daha doğrudur.

Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Kurullarınca verilen kararlara yine SGK bünyesinde kurulan Yüksek Sağlık Kuruluna itiraz edilerek dosyanın bir kez de bu kurulca değerlendirilmesi talep edilebilir bu kurulun vermiş olduğu kararlar kesindir.

SGK Sağlık Kurulu veya Yüksek Sağlık Kurullarınca tespit edilen maluliyet oranlarına gerek sigortalı gerekse işverenler tarafından açılarak karara itiraz edilebilir ve dava sonucuna göre maluliyet oranında artma, azalma, düzeltme veya birleştirme yönünde değişiklikler olabilmektedir.

MALULLÜK AYLIĞINA HAK KAZANMA KOŞULLARI

Kanunun 26 ncı maddesi gereğince, sigortalıya malullük aylığı bağlanabilmesi için sigortalının;

– Kanunun 25 inci maddesine göre malul sayılması,

– En az on yıldan beri sigortalı bulunup, toplam olarak 1800 gün veya başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malul olan sigortalılar için ise sigortalılık süresi aranmaksızın 1800 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olması,

– Maluliyeti nedeniyle sigortalı olarak çalıştığı işten ayrıldıktan veya işyerini kapattıktan veya devrettikten sonra Kurumdan yazılı istekte bulunması gerekmektedir.

Ancak, 4′üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendine göre sigortalı sayılanların kendi sigortalılığı nedeniyle genel sağlık sigortası primi dahil, prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması zorunludur.

Maluliyet durumunun tespiti için sevk işlemi yapıldığı tarihte sigortalılığını sonlandırması şartı aranmayacaktır. Sigortalılık devam ederken de sigortalı sevk talebinde bulunabilmektedir. Maluliyetine karar verilen sigortalının sigortalılığı aylık bağlanması talebinde bulunduğu tarihte sonlandırılmış olmalıdır.

Devamını Oku

İşten ayrılanlar Genel Sağlık Sigortası (GSS) kapsamına ne zaman girer?

Sosyal Güvenlik kategorisine 22 Mart, 2014 tarihinde eklendi, 488 defa okundu

Soru

İşveren beni işten çıkardığı için kıdem ve ihbar tazminatımı ödeyecek. Brüt ücretim 4 bin TL olmasına rağmen işveren kıdem tazminatı tavanından ödeyeceğini belirtti. Böyle bir uygulama doğru mudur?

Cevap
Kıdem tazminatında tavan uygulaması devam etmektedir. 2014 yılı için kıdem tazminatı tavanı: 3.438,22 TL’dir. İşveren bu rakamı dikkate alarak çalıştığınız süreye göre kıdem tazminatınızı ödeyecektir. İhbar tazminatında ise tavan uygulaması yoktur. İhbar ücretinizi 4 bin TL brüt üzerinden çalıştığınız süreye denk gelen ihbar süresi kadar alabilirsiniz.

Soru
İşyerinden ayrıldım. Genel Sağlık Sigortası (GSS) kapsamına hemen girer miyim?

Cevap
İşyerinden ayrıldıktan sonra genel sağlık sigortası kapsamına hemen girmezsiniz. İşten ayrılmadan önceki bir yıllık sürede 30 gün sigortanız varsa 10 gün sonra GSS kapsamına girersiniz. İşten ayrılmadan önceki bir yıllık sürede 90 günlük sigortanız var ise de 90+10: yani 100 gün sonra GSS başvurusu yaparak genel sağlık sigortası kapsamında gelir tespiti yapıp primlerinizi aylık ödeyebilirsiniz.

Soru
Sigorta teftişi sonucunda Sigortasız işçi tespit edildi. Yüzde 5 indirimimizi kullanmaya devam edebilir miyim?

Cevap
Sigortasız işçi çalıştırdığınız kurum tarafından tespit edilmişse yüzde 5 prim teşviğinden 1 yıl süre ile faydalanamazsınız. Sistem buna müsaade etse bile uygulamayınız. Daha sonra  kanun maddesine iptal ek vermek zorunda kalabilirsiniz.

Soru
Merhaba; internet sitelerinde arayıpta bulamadığım bir konu hakkında en güvenilir isim olarak size danışmak istedim. Halen çalışmış olduğum şirkette 13 Kasım 2003 tarihinden itibaren 10 yıl 4 aydır çalışmaktayım. Sigorta başlagıç tarihim 1992 yılında staj dönemidir. Ama sigorta primi ödeme tarihi 22 Nisan 1999 tarihindedir. Şimdiki işyerimden önce başka bir işyerinde 4,5 yıl olan tazminatımı mahkeme kanalı ile almıştım. İş Kanunu’nda yazılan 15 yıl sigortalılık süresini dolduran ve en az 3 bin 600 prim gününü dolduranlar SSK’nın bireysel başvuru sonucu vermiş olduğu İşyerinden kıdem tazminatını alabilir yazısını alabilmem için 22 Nisan’ı beklemekteyim. Size sorum şu şekildedir:

1 – 15 yıl sigortalılık süresini doldurduğuma ve çalıştığım işyerinden kıdem tazminatı alabilir yazısını SSK’dan aldıktan sonra veya almadan kısa bir süre önce işverene ihbar tazminatı ödememek için 10 yılı doldurduğumdan dolayı 4 hafta önceden 2 ay sonra iş yerinden ayrılacağımı yazılı beyan etmem gerekir mi?

2 – Daha önceki çalıştığım olduğum yerden aldığım 4,5 yıllık tazminat şimdiki 10 yıl 4 aylık tazminatımı alamama yönünde bir engel teşkil eder mi?

3 – İşverene ihbar tazminatı ödememek için 2 ay öncesinden 2 ay sonra ayrılacağımı belirttiğimde kıdem tazminatımı alabilmem için bir sebep veya bir neden belirtmeli miyim?  Şimdiden teşekkür ederim. Ö. Yıldız

Cevap
1- SGK’dan kıdem tazminatı alabilir yazısını aldıktan sonra kimi işyerleri ihbar süresi kadar bekletiyor. Kimisi de yazıya istinaden hemen iş akdini sonlandırıyor. İşvereniniz ihbar süresi kadar bekletirse 3 yıl üzeri çalışmalar için 56 günlük yani 8 haftalık ihbar süreniz olacaktır. Bu yazı kısmi emeklilik şartlarını yerine getirdiğiniz için zorunlu bir durum olduğu için ihbar süresi beklenilmemesi gerekiyor.

2- Önceki tazminatınız önceki işyerinizle alakalıdır. Şimdiki işyerinizde ne kadar kıdeminiz var ise o kadar kıdem tazminatı alırsınız. Önceki işyerinden aldığınız kıdem tazminatı yeni işyerini bağlamaz.

3- İllaki bir dilekçe verecekseniz, Kurumdan evrağı alacağınız tarihi dilekçede belirterek ……….. tarihte kısmi emeklilik şartını yerine getireceğimden dolayı ………. tarihte kurumdan kıdem tazminatı alabilir yazısını işyerinize getirdiğim tarihi itibari ile iş akdimin kıdem tazminatımın ödenerek sona erdirilmesi şeklinde bir dilekçe yazılabilir.

Benim görüşüm ise kıdem tazminatı alabilir yazısını aldıktan sonra bu işlemlere başlamanız olacaktır.

Devamını Oku

Birden fazla sigorta girişinin, gün sayısına katkısı olur mu?

Sosyal Güvenlik kategorisine 6 Mart, 2014 tarihinde eklendi, 449 defa okundu

06Soru
Merhabalar, üçüncü çocuğa vergi indirimi var mı varsa ne kadar? Bilgilendirirseniz sevinirim Y. Genç

Cevap
Asgari geçim indiriminden 3. çocuk için yüzde 5 tutarında faydalanabilirsiniz.

Soru
Merhabalar, işyerinde çalışan personelden istenen testler için gezici labaratuvar hizmeti varmış. Bu konu hakkında bilgi alabilir miyim?  K.Yıldız

Cevap
Bazı işverenler bu hizmeti gezici araçlarla hizmet veren firmalara yaptırabiliyorlar. Akciğer filmi, kan testi gibi.. Datalab, İSEM bu firmalardan birkaçıdır. Detaylı olarak da araştırabilirsiniz.

Soru
Merhaba, 17 Şubat 2014 tarihinde Almanya merkezli yabancı bir şirketin İstanbul irtibat bürosunda çalışmaya başladım. Gelir vergisinden muaf olduğum için gelir vergisi hesaplanmıyor. Bu durumda brüt ücretimde bir değişme olur mu? Asgari ücret hesaplamam nasıl olacak? Gelir vergisinden muaf olduğum için asgari geçim indiriminden (AGİ)  faydalanabilecek miyim? Bekarım,  faydalanıyorsam AGİ ne kadar olacak? Teşekkür Ederim. S. Karamanoğlu

Cevap:
Asgari ücretten çalışıyorsanız ve gelir vergisinden muafsanız, gelir vergisi dilimine göre yüzde 15′lik vergi hesaplanmayacaktır. Gelir vergisi hesaplamadığı takdirde AGİ’den faydalanamazsınız.

Soru
Merhaba, ben üniversite hastanesinde taşeron firmada hemşire olarak Temmuz 2012 tarihinden itibaren çalışmaktayım. 28 Şubat 2014 itibariyle sağlık yüksekokulunda staj eğitmenliği için görevlendirildim. İkinci bir iş ve sigorta girişi yapılmasının benim sigortalı gün sayıma etkisi nasıl olacak? Asıl işim olan üniversite hastanesindeki hemşirelikteki gün sayım mı geçerli olacak yada ileride emekliliğime bir dezavantajı olur mu? Bilgilendirirseniz sevinirim. E.Yönden

Cevap:
Birden fazla sigortalılığınızın sigorta gününüze artı bir katkısı olmayacaktır. Yani ayda 40 gün sigortanız yatıyorsa 30 gün üzerinden dikkate alınır. Emeklilik hesabında ödenen kazançların ise hepsi dikkate alınıp oran üzerinden hesaplama yapılmaktadır.

Soru
İzmir’de fırın işçisiyim. 15 aydır maaşımıza zam ve mesai ücretlerimi alamıyorum. Yeni yapılan zammı da ben kabul etmedim. Çıkışım istedim, vermiyor. Maaşım asgari ücretten gösteriliyor. Bu durumda ne yapabilirim. Teşekkür ederim. H.A. Kaptan

Cevap:
Mağduriyetinizle ilgili Alo 170′e şikâyette bulunabilir ya da en yakın sigorta müdürlüğü, iş kurumuna dilekçenizi verebilirsiniz.

Devamını Oku